Toen ik rond mijn 13e of 14e voor het eerst ongesteld werd, lag ik compleet gesloopt door de krampen in bed. Mijn vader en moeder stonden om me heen te kijken; ze wilden me ontzettend graag helpen, maar hadden eerlijk gezegd geen idee wat ze moesten doen. Later vertelde mijn moeder dat zij vroeger ook zulke heftige menstruatiepijn had dat ze alleen maar kon liggen wachten tot het voorbijging. Jarenlang was dat ook mijn realiteit. Naarmate ik ouder werd, bleef het bovendien niet meer alleen bij fysieke pijn. Ik kreeg vlak voor mijn menstruatie ook steeds meer last van mentale en emotionele klachten:

• Stemmingswisselingen
• Een zwaar, mat gevoel
• Prikkelbaarheid
• Emotionele overprikkeling

Als je dit herkent, weet je precies hoe het voelt. Het kan soms lijken alsof je eigen lichaam en geest je volledig tegenwerken. Maar in de loop der jaren veranderde er iets ingrijpends voor mij, en die verandering begon met beweging.

Mijn weg van stilzitten naar zware krachtsport

Toen ik 12 jaar geleden begon met sporten, trainde ik aan het begin helemaal niet als ik ongesteld was. Niet omdat ik niet wilde maar omdat ik me te moe, te zwaar, te verkrampt en simpelweg te beroerd voelde.

1. Lichte cardio: Ik begon heel rustig met wandelen en lichte cardio tijdens mijn menstruatie.
2. Lichte krachttraining: Naarmate mijn lichaam eraan gewend raakte, stapte ik over op lichte gewichten.
3. Zware krachttraining: Nu kan ik zonder problemen zwaar trainen tijdens mijn menstruatie, zonder dat het me sloopt.

Dat ging natuurlijk niet van de ene op de andere dag. Maar het heeft me wel iets heel waardevols geleerd: je menstruatie hoeft niet automatisch te betekenen dat je moet afzien.

Wat er écht in je lichaam gebeurt

Tijdens je cyclus schommelen je hormonen continu. Vlak voor en tijdens je menstruatie zakken oestrogeen en progesterone naar een dieptepunt. Dat is een van de voornaamste redenen waarom je je emotioneel, vermoeid, gevoeliger of mentaal minder sterk kunt voelen.

Tegelijkertijd maakt je lichaam prostaglandines aan. Dit zijn hormoonachtige stofjes die ervoor zorgen dat je baarmoeder samentrekt om het slijmvlies af te stoten. Daar komen de krampen vandaan. Wanneer de concentratie prostaglandins erg hoog is, worden die samentrekkingen veel intenser. Dit kan leiden tot:

• Heftigere krampen en lage rugpijn
• Misselijkheid en hoofdpijn
• Een opgeblazen gevoel en vermoeidheid
• Mentale schommelingen

Je menstruatie beïnvloedt dus altijd je fysieke én je mentale staat tegelijk. En dat is precies waar beweging, voeding en leefstijl het verschil maken!

Waarom beweging helpt bij pijn en mentale klachten

Door consistent te bewegen, kan je lichaam beter omgaan met ontstekingen, de doorbloeding, stress en hormoonschommelingen.

• Het vermindert krampen: Beweging stimuleert de bloedcirculatie. Een betere doorbloeding helpt spierspanning en pijn in je onderbuik, bekken en lage rug te verlichten. Helemaal stilzitten maakt je spieren vaak juist stijver en de krampen erger.
• Het ondersteunt je mentale balans: Door te bewegen help je je brein. Sporten ondersteunt het reguleren van stress en zorgt voor emotionele stabiliteit. Als je worstelt met een somber gevoel, angst of prikkelbaarheid, heeft beweging een enorm positief effect. Soms heeft je lichaam bij een zwaar gevoel geen totale shutdown nodig, maar juist zachte ondersteuning.
• Het kalmeert je zenuwstelsel: Veel klachten ontstaan niet alleen door hormonen, maar ook door een te hoge stressbelasting. Als je zenuwstelsel continu overprikkeld is, reageert je cyclus daar direct op. Beweging helpt je lichaam om zich weer veilig en gereguleerd te voelen.

Waarom krachttraining voor mij alles veranderde

Het opbouwen van spiermassa, het ondersteunen van mijn stofwisseling en het beter aanvoelen van mijn hormonen heeft mijn cyclus compleet getransformeerd. Krachttraining zorgde ervoor dat ik me:

• Sterker en veerkrachtiger voelde in mijn eigen lijf
• Mentaal veel stabieler voelde
• Niet meer ‘breekbaar’ voelde rondom mijn periode

De grootste knop die omging: ik stopte met mijn lichaam elke maand als ‘stuk’ te behandelen. Ik begon het juist te ondersteunen.

Moet je altijd minder trainen als je ongesteld bent?

Kort gezegd: nee, dat hoeft absoluut niet.

Sommige vrouwen voelen zich echt beter met een rustigere workout of een wandeling. Als dat voor jou geldt: respecteer dat. Maar er zijn ook genoeg vrouwen die zich juist véél beter voelen wanneer ze blijven bewegen. Tegenwoordig heb ik nauwelijks nog last van mijn menstruatie en hoef ik mijn schema bijna niet aan te passen. Waar ik wél extra op let tijdens mijn cyclus, is mijn voeding.

Hoe ik mijn lichaam voedt tijdens mijn menstruatie

Tijdens je periode levert je lichaam een fysieke prestatie. Je verliest bloed, je energie kan lager zijn en je systeem werkt op de achtergrond harder. Je lichaam heeft op dat moment behoefte aan voldoende eiwitten, mineralen, gezonde vetten en ijzerrijke voeding.

Mijn focus ligt op voedzame, warme maaltijden en ingrediënten zoals:

• Eieren en rood vlees
• Orgaanvlees (zoals lever)
• Zalm
• Griekse yoghurt
• Fruit en aardappelen

Te weinig eten, overtrainen of leven op suiker en cafeïne terwijl je verwacht dat je lichaam zich geweldig voelt op je menstruatie… dat werkt simpelweg niet.

Wat mij het meeste heeft geholpen

Als ik het samenmoet vatten tot de belangrijkste inzichten, zijn het deze punten:

• Consistentie: Blijf regelmatig trainen, ook buiten je periode om.
• Blijven bewegen: Blijf rustig doorbewegen als je ongesteld bent.
• Bouw het op: Verhoog je belastbaarheid en tolerantie stap voor stap over de jaren.
• Rijke voeding: Voed je lichaam met hoogwaardige bouwstoffen.
• Samenwerken: Werk samen mét je lichaam in plaats van ertegen te vechten.

Het komt neer op leren luisteren naar je lichaam, zonder het meteen ‘pamperen’.

Je cyclus hoeft geen maandelijkse strijd te zijn

Als jouw menstruatie momenteel zwaar, pijnlijk of mentaal uitputtend voelt: weet dat dit weliswaar veel voorkomt, maar dat het niet jouw eeuwige normaal hoeft te zijn.

Je lichaam communiceert continu met je. De oplossing is niet altijd voor altijd minder doen, maar leren hoe je je lichaam optimaal ondersteunt met beweging, kracht, voeding en rust.

Vandaag de dag hoef ik mijn leven niet meer om mijn menstruatie heen te plannen. Niet omdat mijn lichaam ineens ‘perfect’ is geworden, maar omdat ik heb geleerd hoe ik mèt mijn lichaam kan werken in plaats van ertegenin. En dat veranderde echt alles!